Header Ads

Doğada Döngü Halinde Olan Maddeler Nelerdir ?

Doğada Döngü Halinde Olan Maddeler Nelerdir ?

Canlılar açısından hayati öneme sahip olan maddeler dünyanız içerisinde sürekli bir döngü halinde bulunmaktadır . Ekosistem içerisinde maddelerin gerçekleştirmiş olduğu bu dolaşıma madde döngüsü adı verilmektedir . Döngü halinde olan maddeler şunlardır .

1.Su Döngüsü:
Su döngüsü denizler , karalar , akarsular , göller gibi cansız bölgelerde canlılar arasında gerçekleşmektedir . Yer yüzündeki ve canlı bünyesindeki su buharlaşma yoluyla gök yüzüne gider ve buradan yoğunlaşarak yağmur , kar vb. biçimlerde tekrar yer yüzüne iner .

B-Karbon Döngüsü
Karbonun kaynağı da sularda ve atmosferde çözünmüş olan karbondioksittir. Havadaki C02'i yeşil bitkiler alır , karbonu fotosentez yapan varlıklara geçer . Bitkilerden de hayvanlara geçer . Bu arada besinlerin yıkılması neticesinde ortaya çıkan C02 atmosfere döner. Ayrıca bitki ve hayvanların ölüleri, artıkları ayrıştırıcılar tarafından parçalanarak C02 meydana gelir  ve yeniden atmosfere geçer. Bu arada hayvan ve bitki fosillerinin  uzun süre toprak altında  kalması sonucu oluşan  kömür, petrol gibi yakıtlar ve kurumuş bitki dokuları yanınca C02 de atmosfere gider .

C-Oksijen Döngüsü:
Hayvanlarɩn ve basit yapɩlɩ bitkilerin, solunum yoluyla oksijen hidrojenle birleşince su oluşur. Daha sonra dɩşarɩya atɩlarak doğaya verilir. Ortamda ki karbondioksit, algler ve yeşil bitkiler tarafɩndan fotosentez yoluyla karbonhidratlara dönüştürülür, yan ürün olarak da oksijen açɩğa çɩkar. Dünyadaki sular, biyosferin başlɩca oksijen kaynağɩdɩr. Oksijenin yaklaşɩk %90’ɩnɩn bu sularda yaşayan alglerce karşɩlandɩğɩ tespit edilmiştir.

D-Azot Döngüsü:
Bağlayɩcɩ bakteriler azotu yɩldɩrɩm, şimşek ve yağmurlarɩn etkisiyle toprağa bağlar. Topraktaki azotun bir kɩsmɩ bitkiler tarafɩndan çekilir ve aminoasit, organik baz gibi azotlu bileşiklere dönüştürülür. Bu azot bitki yiyen hayvanlara geçer. Azotlu bileşikler, bitki, hayvan artɩklarɩ ve ölüleri toprağa karɩşɩr. Buradaki azotlu organik bileşikler, üre ve ürik asit, ayrɩştɩrɩcɩlar tarafɩndan parçalanɩnca NH3 ve H2S oluşur. Kemosentetik bakteri olan nitrat bakterisi, tarafɩndan enerji eldesin de kullanɩlɩnca nitrat asit (HNO3) oluşur. Bu şekilde döngü tamamlamɩş olur.


E-Fosfor Döngüsü:
Fosfor döngüsü kɩsaca karalardan denizlere denizlerden de karalara taşɩnmayla oluşur. Denizlerdeki fosfor denizlerdeki bitki ve hayvanlarɩn ihtiyacɩnɩ karşɩlar. Balɩklarla ya da suda avlanan kuşlarɩn dɩşkɩlarɩ ile tekrar karaya taşɩnɩr. Böylece döngü tamamlanɩr.


Hiç yorum yok

"Yorum yaparken kullanıcı "Anonim" seçilerek mail adresi vb. bilgilerinizi yazmadan yorum yapabilirsiniz . Yorumlarınız için şimdiden teşekkürler. Facebook sayfamızı beğenmeyi de unutmayın :-)